رابطه ویژگیهای معماری مسکن در ایران، پیش از اسلام با توصیه های معصومین (ص) و امامان (ع)| ویکی پدیا فارسی
Xبستن تبلیغات
Xبستن تبلیغات

رابطه ویژگیهای معماری مسکن در ایران، پیش از اسلام با توصیه های معصومین (ص) و امامان (ع)

 

انسان از زمان پیدایش و از زمانی که خود را شناخت به دنبال فراهم ساختن شرایط مناسب برای زندگی و سکونت خود بوده است.

انسان به عنوان موجودی زنده و دارای قوه عقلانیت به آب و غذا، پوشاک، و از همه مهمتر محلی برای زندگی نیاز داشته و خواهد داشت.

در انتخاب ونحوه احداث مسکن مولفه هایی نقش روشنتر و تعیین کننده تر داشته اند و البنه خواهند داشت.

مسکن از واژه سکنا و به معنی محلی برای آرامش و رهایی از اضطراب واستراحت می باشد.

سیر نیاز به مسکن را عده ایی ترس از خطرات احتمالی و عده ایی دیگر نیاز به آرامش و راحتی وعده ایی دیگر هم تکامل را سیر پیدایش مسکن می دادند. ولی آنچه حائز اهمیت است امروزه مسکن از مهم ترین نیازه های انسان به شمار می آید.

آنچه باعث نگارش مقاله گردیده اهمیت و ویژگی های مسکن از نظر معصومین (ص) و امامان (ع) و نقطه مشترک آن با معماری پیش از اسلام می باشد.که در ادامه به توضیح آن می پردازیم.

ابتدا ویژگی مسکن از نظر معصومین (ص) و امامان (ع)

1- رسول خدا (ص) از داشتن سعادت و خوشبختی هر مسلمان داشتن خانه وسیع و مرکبی راهوار و فرزند صالح است.

2- محله و همسایگان خوب: امام علی (ع): ارزش و شرافت خانه به حیاط وسیع و شبستان نیکوکار و صالح است

3- استحکام بنا: رسول خدا (ص) خداوند متعال دوست دارد هر یک از شما هر گاه کاری می کنید آن را محکم و استوار کنید.

4- پرهیز از اسراف و بیهودگی: امام صادق (ع) هر کسی بنایی بیش از نیاز سکونتش بسازد، در روز قیامت مکلف به حمل آن می شود.

5- سقف خانه: امام صادق (ع) سقف خانه را به اندازه متعادل بسازید زیرا فراتر از آن جایگاه شیطان است.

6- وسعت و اندازه: امام صادق (ع) یکی از راه های نجات و فایق آمدن بر مشکلات زندگی داشتن خانه ایی است که از وسعت لازم برای گنجایش فرد و خانواده اش برخوردار باشد.

7- اندازه و وسعت مناسب: امام صادق (ع) در جواب شخصی که گفت پدرم خانه ایی کوچک و تنگ داشت و من نیز در آن زندگی می کنم فرمود آن را بزرگ کن، شاید پدرت ناتوان یا ندان بود.

8- حریم خانه: امام صادق(ع)مومن در سه چیز آسوده است که یکی از آنها خانه گسترده ایی است که حالات ناروارا ازدید مردم مصون دارد.

9- ارتفاع بنا: از روایات منقول از ائمه هدی (ع) برآید که در احداث ساختمان؛ ارتفاع دادن به بنا روا نمی باشد و این مساکن برای اهل آن عوارضی به بار می آورند.

موارد ذکر شده مختصری ازفرمایشات معصومین (ص) و امامان (ع) درباره ویژگی مسکن مناسب بود.

اکنون به بررسی ویژگی های معماری قبل اسلام می پردازیم.   

1- مردم واری: رعایت تناسب میان ساختمان با انسان

2- پرهیز از بیهودگی: جلوگیری از اسراف و دوبارکاری و پیش بینی برای آینده.

3- نیارش: از دیرباز در زمان ساخت بنا برای بارهای وارد بر آن پیش بینی لازم دیده می شود و ساختمان با مقاومت لازم آمادگی مقابله با شرایط های متفاوت را دارا بود. منظور تحمل بارهای وارده است.

4- درون گرایی: حفظ حریم خصوصی و جلوگیری از دید نامحرم.

5- خودبسندگی: ساختمان باید بوم آوریا ایدری (اینجایی) از مصالح محل با ویژگی ها محل ساخته شد.

مردم داری            داشتن همسایه خوب؛ توجه به ارتفاع ساختمان

استحکام بنا            نیارش

پرهیز از بیهودگی                 جلوگیری از اسراف، سقف خانه ، بهره گیری مناسب از مسکن          

درون گرایی               معصون از دید نامحرم، حفظ حریم خانواده  

سوالی که اینجا مطرح می شود چگونه و ویژگی های معماری قبل از اسلام؟

با بررسی اجتماعی به توصیه های معصومین (ص) و امامان (ع) و ویژگی های معماری پیش از اسلام به وفور می توان دریافت هر دو در دو برهه زمان متفاوتی به نتایج یکسان و همسو در مورد ویژگی مسکن و معماری برای انسان دست یافتند.

آنچه از نظر اینجانب باعث نزدیکی این دو به هم گردیده شناخت از مخاطب ؛احترام به او و ایجاد بستری برای احساس آسایش و آرامش فرد می باشد.

معصومین (ص) تاکید داشت افراد در مسکن احساس امنیت، آرامش، آسایش را در شرایط مناسب زندگی از سکنا گزیدن در منزل خود داشته باشند و معماران با همان مسیر برای انسان و جامعه اومسکن طراحی و ساختندولی بدونه داشتن هر گونه آگاهی از همدیگر و در دو برهه تاریخی املا متفاوت.

منتخب میزان الحکمه:الکافی

مفاتیح الحیاط: آیه الله جوادی املی

معماری اسلامی: مرحوم کریم پیرنیا

کارشناس معماری امین حیدری

با تشکر ازاستاد احسان آریا دوست